Site-archief

Ayurveda en de winter

De ayurvedische leer is een holistische wetenschap. Dat wil zeggen dat het totaal van dingen bezien wordt en rekening houdt met allerlei verschillende factoren in het kader van gezondheid, preventie en ziekte.

Buiten voeding en leefstijl wordt in het kader van de gezondheid ook gekeken naar de seizoenen. Elk seizoen heeft een verschillende invloed op het lichaam. In de zomer als de zon hoog staat zal de verbrandende energie Pitta hoger zijn in het lichaam, in de herfst als het kouder wordt en harder gaat waaien en het weer wisselvalliger is zal de Vata (de bewegende, instabiele lichaamsenergie) hoger worden.

In de winter neemt per definitie de Kapha toe. Kapha, opgebouwd uit aarde en water, zorgt voor de opbouw en kracht van het lichaam en geeft onder andere de witte bloedcellen vorm, onze afweer . Kapha wordt in ons lichaam gevormd in de slijmvliezen van de luchtwegen (longen) en de maag.

Door de koude in de winter gaat ons metabolisme omhoog om het lichaam zodoende van meer warmte te voorzien. In deze tijd is het raadzaam zwaarder te eten zoals bijvoorbeeld stamppotten en meer vettige spijzen.

De winter is bij uitstek het seizoen waarin de longen, de slijmvliezen in de neus en voorhoofdsholtes makkelijk aangedaan kunnen worden. In het algemeen geldt het advies om voorzichtig te zijn met Kapha verhogend voedsel om te voorkomen dat de slijmvliezen gaan opspelen.  Zuivel zoals melk dient zoveel mogelijk vermeden te worden omdat dat de door de toegenomen Kapha meer geactiveerde slijmvliezen verder uit balans kan brengen. Ook koude zoete vruchtensappen brengen de Kapha uit balans.

Door het toevoegen van bepaalde kruiden kun je ook je voedsel beter geschikt maken voor de winter. Twee verwarmende oosterse kruiden zijn met name geschikt: Kaneel en Kruidnagel. Instinctief gebruiken de Nederlanders al eeuwen deze kruiden met name in de winter. Kijk bijvoorbeeld naar speculaas dat met name in de winter wordt gegeten. In speculaas  zit behoorlijk wat kaneel en kruidnagels. Hieronder een beschrijving van beide kruiden.

Kaneel

Kaneel is scherp, zoet, en bitter van smaak en heeft een verwarmende en spijsverteringsstimulerende werking en vermindert  Vata en Kapha. Verder geeft het kracht, is pijnstillend en kalmeert het de slijmvliezen

Kruidnagel

De smaak van kruidnagel is bitter en scherp en het heeft zowel een verkoelende als verwarmende werking. Het vermindert  Kapha en Vata, wekt de eetlust op en stimuleert de spijsvertering. Kruidnagel werkt antiviraal en kan dus zeer goed ingezet worden ter preventie of behandeling van gewone verkoudheid

Sirodhara, de ayurvedische behandeling voor geestelijke aandoeningen

Shirodhara is een Ayurveda behandeling van het hoofd, waarbij een straal warme olie gedurende circa 45 minuten op uw voorhoofd wordt gegoten. De tijdsduur wordt aangepast aan uw constitutie. Voorafgaand aan deze behandeling wordt uw gehele lichaam met warme, medicinale olie gemasseerd.
De behandeling heeft een zeer kalmerend effect op de geest en de zintuigen en geeft een sensatie van diepe rust en een verstilde geest. Shirodhara wordt van oudsher ingezet bij psychologische aandoeningen.

Indicaties: mentale uitputting, geheugenproblemen, stress, hoofdpijn, slapeloosheid, oog- en ooraandoeningen, hyperactiviteit, concentratieproblemen, angsten en andere psychische aandoeningen, zoals depressie, epilepsie.

Een Zeer Effectief Middel bij Oog Infecties

Afbeelding

Een infectie aan de ogen is een zeer lastige en irritante aangelegenheid. Het oog voelt pijnlijk en branderig aan, het traant, is rood en de oogleden kunnen gezwollen zijn.

Een hele makkelijke, effectieve en goedkope manier om een ooginfectie te lijf te gaan is door middel van het spoelen met zwarte thee (thee zonder smaakjes).
Thee bladeren hebben namelijk een aantal zeer goede eigenschappen om te worden ingezet bij de behandeling van ooginfecties.

Theebladeren hebben een astringente en bactericide werking. En deze werkingen maken thee zo’n effectief hulpmiddel.

Hoe ga je te werk?

Je zet een grote pot zwarte thee. De hete thee laat je afkoelen en als het eenmaal is afgekoeld, spoel je de koude thee langs de ontstoken oogbol. Je houdt je hoofd boven een gootsteen en zet de tuit van de theepot tegen de hoek van het oog. Op deze manier laat je de thee langs je open oog stromen.
Je kan dit meerdere keren per dag herhalen.

De astringente (samentrekkende) werking van thee zorgt ervoor dat toxines of vuiligheid aan de oogbol onttrokken worden. Omdat thee een bactericide (bacterie-dodende) werking heeft bestrijdt het de bacteriën die ten grondslag liggen aan de ontsteking.

Eventueel kun je na het spoelen het gesloten oog een half uur bedekken met het gebruikte theezakje.

Last van een opgeblazen gevoel? Oplossing staat in het keukenkastje.

Als je een zwaar en opgeblazen gevoel in de buik hebt, hoef je geen Rennie te nemen. De kruiden in je keukenkastje bieden uitkomst. Hieronder een huis-tuin-keuken recept dat helpt bij een onaangenaam gevoel in de buik.

Doe in een beker:

  1. stokje kaneel
  2. mespuntje gemberpoeder
  3. dessertlepel komijn
  4. 2 kruidnagels

Gooi heet water op, roer het en laat 10 minuten afgedekt (schoteltje) staan. De kruiden zijn naar de bodem van de beker gezakt. Drink het als thee. Weg onaangenaam gevoel.

Victor Manhave

Ayurveda en delicate hormonale balans

Hormonen zijn ontdekking van de laatste eeuw en werden in de ayurveda als zodanig niet benoemd. Zoals bekend draait in de ayurveda de hele fysiologie, pathologie om Vata, Pitta en Kapha.

Als men de verschillende hormonen in het lichaam en hun werking analyseert, is er wel een een extrapoloatie van de hormonen naar da werrking van Vata, Pitta en Kapha te maken.

Kapha is het anabole, opbouwende principe, Pitta het metabole en vata het katabole.

In de jonge jaren vanaf de geboorte tot aan de puberteit zijn vnl de anabole hormonen actief, zoals de groeihormonen. Groeihormonen zouden op deze wijze bekeken geschaard kunnen worden onder de Kapha-energie. Overigens alle hormonen die weefselgroei bevorderen (ook de geslachtshormonen) vallen op die manier onder Kapha.

Als bij vrouwen tussen het 40ste en 50ste levensjaar de menopauze intreedt, betekent dit ook het einde van de oestrogene hormonen. Oestrogenen zorgen iedere maand voor de vorming van baarmoederslijmvlies, en in het algemeen gaan ze botontkalking tegen en zorgen ze voor gezonde slijmvliezen. Tijdens de menopauze neemt kapha af en vata toe (gebeurt overigens bij iedereen, mannen en vrouwen, rond die leeftijd). Na de menopauze krijgen vrouwen botontkalking, gevoeliger slijmvliezen (droog= kenmerk vata) en stopt de menstruatie.

In de puberteit (pitta-tijdperk van ca 13 jaar tot 40 jaar) nemen de geslachtshormonen toe en zorgen voor alle geslachtskenmerken zoals haargroei en ontwikkeling van primaire en secundaire geslachtskenmerken (primair=spermatozoïd vorming, menstruatie, secundair is haargroei en borstontwikkeling). Je zou dan kunnen zeggen dat de geslachtshormonen zowel een kapha eigenschap (opbouwend) hebben als een pitta kenmerk.

Hormonen van de schildklier en van de spijsvertering zou je kunnen onderverdelen in Pitta. Schildklierhormoon zorgt voor aanjagen van stofwisseling.

Insuline, wat ook een hormoon is, kan weer gezien worden als een kapha hormoon, omdat het zorgt voor de opslag van energie (glucose) in de cellen (anabool)

Adrenaline, het stress hormoon, zou ik onder Vata willen scharen. Bij het toenemen van adrenaline in het bloed, het ‘flight and fight’hormoon, reageren de zenuwen sneller en stopt de spijsvertering. Een hoog vata zorgt ook voor een slechte spijsvertering. Vata is het principe van beweging.

Opvallend is dat vrouwen met relatie veel vetweefsel (kapha) over het algemeen minder klachten van de menopauze krijgen (botontkalking, droge slijmvliezen, veroudering), maar wat je ook vaak ziet vouwen met fors overgewicht is dat ze last krijgen van het zgn hirsutisme (overbeharing, op plekken waar vrouwen normaal geen haargroei hebben, zoels op de borst of kin)

Jongeren die in de puberteit verkeren hebben een hoger gehalte aan testosteron en dit gaat vaak gepaard met acne. Als therapie wordt vaak hormoonsuppletie gegeven om de lichaamseigen hormoonafgifte te remmen. De puberteit is het Pitta-tijdperk. Bloed wordt als een weefsel dat sterk onder invloed van pitta staat, gezien. Het verminderen van pitta dmv het vermijden van scherp of zuur voedsel en het innemen van bittere koelende kruiden geeft vaak verlichting van klachten. (in mijn eigen praktijk geef ik bij acne vaak kruiden met natuurlijke oestrogene werking en dit helpt heel goed.)

Nogmaals in ayurveda wordt niet gesproken over hormonen. Alles wordt gezien als onder invloed van VP en K. Het blijft raadzaam om in de jonge jaren nie teveel kapha verhogend voedsel te eten en in de puberteit tot 40 zoveel mogelijk pitta verhogend voedsel te vermijden. Na het 40ste jaar als de vata hoog wordt, dient zoveel mogelijk kapha verhogend voedsel gegeten te worden. Op deze manier kun je de negatieve invloeden van de hormonen minimaliseren.

www.ayurvedadokter.nl

www.ayurvedakliniek.nl  www.ayurvedadokter.nl

Oude geneeswijze uit India

Ayurveda kliniek aan Villapark

Hillegersberg – De straatnaam is uniek. ‘Villapark’ is de naam van de veertien villa’s aangelegd in L-vorm aan de Straatweg aan de andere kant van Station Noord. De afgelopen maanden heeft nummer 4, het derde pand van de kant van de Straatweg, een metamorfose ondergaan. Helemaal afgerond is die nog niet, maar het scheelt niet veel. Alleen in de kelder wordt nog verder gewerkt. Begane grond, eerste en tweede verdieping zijn klaar. De deuren en de schouw in de voormalige woonkamer uit het bouwjaar 1909 zorgen voor de historische toets.

Even uniek is de nieuwe bestemming. Het vroegere taleninstituut heeft plaats gemaakt voor de Ayurveda kliniek. Victor Manhave is de centrale figuur. Hij was negentien jaar oud toen hij in de ban raakte van de ‘alternatieve’ geneeswijze. Hij heeft een andere volgorde gekozen, dan de meeste alternatieve artsen. Manhave heeft eerst vier jaar in India gestudeerd en bij terugkomst op zijn 27ste heeft hij aan de Erasmus Universiteit de reguliere westerse medische opleiding gevolgd.

Andere deskundigen, die in de Ayurveda kliniek spreekuur hebben, zijn door hem geselecteerd. Het zijn artsen, therapeuten en psychologen, voedingsdeskundigen en yoga- en meditatiedocenten.

Ayurveda claimt ‘de meest oorspronkelijke gezondheidsleer te zijn, die we kennen op aarde’. Ayurveda is in het oude India ontwikkeld. Ayurveda staat als wetenschap al duizenden jaren in het teken van natuurlijke gezondheid in al haar aspecten. Ayurveda is een holistische levens- en geneeswijze voor geestelijke en lichamelijke gezondheid.