Diabese, voor mensen met overgewicht en suikerziekte

Image

Ayurveda en de behandeling van diabetes type II.

Auteurs:

drs. Victor Manhave  en dr.Naveen Gupta

 

Inleiding

Diabetes mellitus type II  (de niet insuline-afhankelijke vorm, c.q. er is nog eigen productie van insuline) is welhaast volksvijand nummer 1 aan het worden. Met alleen in Nederland circa 60.000 nieuwe diabetes patiënten per jaar kun je spreken van een ware epidemie.

Het is dé ziekte van de moderne tijd. Een onregelmatig voedingspatroon, verkeerd voedsel zoals fastfood, gebrek aan beweging, en overmatig stress, zijn, naast genetische aanleg, de belangrijkste oorzakelijke factoren voor het ontstaan van suikerziekte op relatief jonge leeftijd.

Diabetes is een alom gevreesde aandoening door de fatale complicaties voor de cellen van ons lichaam met als mogelijk gevolgen: hart- en vaataandoeningen, neurologische afwijkingen, gewrichtsklachten, oogafwijkingen en zelfs vroegtijdige sterfte.

Ondanks de voortschrijdende medische wetenschap is er nog geen pasklaar antwoord op dit probleem. Vanuit de volksgezondheid bestaat er een duidelijke vraag naar een alternatief.

De ziekte diabetes was al bekend in het oude India. Alle klassieke tekstboeken van de Ayurveda beschrijven de ziekte ‘prameha’. Prameha betekent excessief en troebel urineren. De beschrijving van de symptomen komt sterk overeen met de symptomen zoals wij ze van suikerziekte kennen. De etiologie, pathogenese en de behandelprincipes, zoals beschreven in de Ayurveda, komen bijna totaal overeen met westerse concepten van diabetes.

De westerse visie op diabetes.

Diabetes mellitus is een stoornis in de stofwisseling die wordt veroorzaakt door een absoluut of relatief gebrek aan insuline. Daarbij ontstaan belangrijke veranderingen in de koolhydraat-, eiwit- en vetstofwisseling, en kan op de lange duur de functie van verschillende organen verslechteren (schade aan onder andere ogen, nieren, zenuwen, hart en bloedvaten).

Bij mensen met diabetes is de hoeveelheid glucose in het bloed te hoog. Normaal gesproken wordt deze hoeveelheid gecontroleerd door het hormoon insuline, dat geproduceerd wordt door de alvleesklier. Insuline is een hormoon dat er voor zorgt dat glucose in de cellen van de darmwand wordt opgenomen en vervolgens wordt afgegeven aan het bloed. Glucose wordt gebruikt als energiebrandstof. De situatie bij manifeste diabetes mellitus is een vicieuze cirkel waarin te hoog bloedsuiker, afgenomen gevoeligheid voor insuline en verminderde insulinesecretie door de cellen van de alvleesklier elkaar versterken. De verminderde afgifte van insuline door de eilandjes van Langerhans kan ontstaan door veroudering van de cellen of door het, typisch voor diabetes, neerslaan van amyloid in de eilandjes van Langerhans. Deze onoplosbare amyloidneerslagen zijn toxisch voor de omgevende β-cel. Ook is duidelijk geworden dat een verhoogde bloedglucosespiegel op zichzelf toxisch is voor de functie van de β-cel.

Tenslotte dient bij diabetes 2 rekening gehouden te worden met hyperosmolaire complicaties. Dat wil zeggen er ontstaat een situatie waarbij er teveel vocht in de cellen wordt vastgehouden. De hoge glucosedruk initieert de omzetting van glucose naar sorbit. Sorbit is als molecuul te groot om de meeste celmembranen te passeren. Dit leidt dan tot toename van de osmotische binnendruk van talloze celtypes en op lange termijn allerlei complicaties:

-Binnen de ooglens tot cataract

-Binnen de neuronen tot polineuropathie

-Binnen de endotheelcellen tot macro-angiopathie met als gevolg een vergrote kans op hersen- en hartinfarcten.

Er werd altijd vanuit gegaan dat diabetes genetisch bepaald is. Er zijn echter steeds meer aanwijzingen dat omgevingsfactoren een belangrijke rol spelen bij de ontwikkeling van diabetes.

Mensen met overgewicht ontwikkelen vaker diabetes en ten minste 80% van de mensen bij wie de diagnose is gesteld, lijdt aan overgewicht. Overgewicht is in deze moderne tijd een groeiend volksgezondheidsprobleem. Aanleg, verkeerde voeding en te weinig beweging zijn factoren die tot vetzucht leiden

Het ervaren van veelvuldig stress leidt tot verhoging van adrenaline en cortisol. Deze zogenaamde stresshormonen zorgen voor verminderde sensibiliteit van de insulinereceptoren wat leidt tot een hoger bloedsuikerniveau en hogere insulineconcentraties met als doel voldoende brandstof voor de hersenen op voorraad te houden. Deze gestoorde regulatie (teveel insuline en resistentie voor insuline) veroorzaakt na verloop van jaren de diabetes.

Ayurveda en diabetes

De belangrijkste principes van behandeling zijn ontslakken, gewichtsreductie, ontwateren, het versterken van de spijsvertering, bloedsuikerverlaging dmv kruiden en mineralen, en bovenal stressreductie.

De etiologie, symptomatologie, pathologie, prognose en behandelprincipes van prameha, ofwel diabetes, worden gedetailleerd beschreven door de Ayurvedisch arts Caraka. Het werk van Caraka werd circa 500 jaar voor Christus geschreven en is het oudst bekende belangrijke medische tekstboek van de Ayurveda.

Ayurveda maakt gebruik van de conventie om elke ziekte te classificeren volgens de verstoring van één of meerdere bio-energieën, ofwel Dosha’s. Dosha’s zijn de drie bio-energieën waarop de Ayurvedische fysiologie is gebaseerd. (voor meer informatie over Dosha’s: http://www.ayurvedahealth.nl)

De etiologie is multifactorieel in het Ayurvedisch denksysteem. De oorzakelijke factoren kunnen teruggeleid worden naar de verkregen aanleg door overerving of de verstoringen opgelopen later in het leven. Meer specifiek, als de drie bio-energieën van het lichaam uit balans raken, en dus het lichaam, kan dit leiden tot Diabetes mellitus.

Onregelmatig voedingspatroon, gebrek aan beweging, slecht of teveel slapen, toegenomen stress, regelmatig veranderen van voedingsgewoonten, ongezonde leefstijl, angst en wedijver zijn enkele oorzakelijke en bijdragende factoren voor deze ziekte.

Ayurveda geeft een prachtige vergelijking: ‘Als de spijsvertering in het kanaal van ‘mond tot anus’ sterk is, is de weefselstofwisseling (celmetabolisme) ook sterk. Andersom, wanneer de spijsvertering zwak is, is de weefselstofwisseling ook zwak’.

Een zwakke spijsvertering heeft z’n weerga op de gezondheid. Een matige (cel)stofwisseling zorgt voor onvoldoende verbranding van metabolieten met als gevolg ophoping van afvalstoffen in de cellen van het organisme. Deze accumulatie van afvalstoffen zorgt op zijn beurt voor een verslechterd evenwicht van allerlei biochemische processen (dit is het geval bij suikerziekte).

Hoe behandel je diabetes volgens Ayurveda?

Het eerste doel van de behandeling zal zijn om de stofwisseling te stimuleren. Dit gebeurt door aanpassing van voeding en het geven van spijsverteringstimulerende kruidenpreparaten. Daarnaast dienen specifieke kruidenpreparaten worden voorgeschreven die vetverbranding stimuleren zoals het Ayurvedisch kruid Vilayathi (Garcinia cambogia) om zodoende gewichtsreductie te verkrijgen en de insulineresistentie te verminderen. Bovendien worden supplementen voorgeschreven om intracellulair vocht af te drijven (Gokshura, ofwel Tribulus terrestris). En als sluitstuk wordt de diabetes behandeld met supplementen die een glucoseverlagende en insulinerespons verbeterende werking hebben (Meshashingri, ofwel Gymnema sylvestre, Salacia oblonga) .Gymnema sylvestre vermindert daarbij zoete smaak- gewaarwordingen, waardoor de drang tot snoepen vermindert.

Dieet

Het spijsverteringversterkende dieet zal in de eerste plaats bestaan uit lichtverteerbaar voedsel. Ayurveda beschrijft het ‘spijsverteringsvuur’ naar analogie van een kampvuur. ‘Als een kampvuur nog slechts smeult en bijna uitgaat, dienen er geen grote blokken hout opgegooid te worden. De kans dat het dan uitgaat, is heel groot. In plaats daarvan moet het vuur opgewekt worden met licht materiaal als takjes en spaanders. Daarna kunnen weer grotere blokken hout worden ingebracht.’

Dit principe wordt dan ook gebruikt om de spijsvertering meer kracht te geven. Met lichtverteerbaar voedsel als soepen, gekookte groenten en rijst in kleine hoeveelheden wordt het organisme gestimuleerd. Toevoeging van stimulerende kruiden als gember, knoflook, komijn en zwarte peper draagt bij aan het proces.

Kruidentherapie

Ayurveda kent tal van kruidenpreparaten die worden ingezet om de suikerspiegel te verlagen. Kruiden die in de traditionele Indiase geneeskunde worden gebruikt ter behandeling van diabetes lijken het bloedsuiker- en het insulinegehalte te verlagen op een manier die vergelijkbaar is met voorgeschreven reguliere medicijnen.

In dit kader zal hier Salacia oblonga worden besproken. Wereldwijd is er veel onderzoek gedaan naar de werking en effectiviteit van Salacia oblonga extract. Dit kruid wordt vooral besproken door het gerenommeerd wetenschappelijk onderzoek dat er internationaal naar is verricht. Ayurveda is op tal van manieren aan het ‘doorbreken’ en gestaag komt het steeds frequenter in de medische literatuur.

Salacia oblonga is een houtachtige plant, die groeit in de bossen van India en Sri Lanka.

De wortels en steel worden in de Ayurveda al eeuwenlang gebruikt voor de behandeling van suikerziekte en andere aandoeningen zoals gonorroe, reuma en huidaandoeningen.

Een studie uitgevoerd door wetenschappers van de Ohio State University toonde aan dat Salacia oblonga een effectief antidiabeticum en dieetmiddel is.

Een klinische studie van prof. Kowsalya, concludeerde dat een dagelijkse inname van 2,5 tot 5 gram van Salacia oblonga effectief kan worden ingezet om bloedglucose, serum cholesterol en triglyceriden te verlagen en bovendien HDL cholesterol te verhogen.

Een ander onderzoek liet zien, dat het extract van Salacia oblonga in de hoogst toegediende dosering (1000 milligram) aan 39 volwassenen, de bloedsuikerspiegel verminderde met 29%

Salacia oblonga is meer dan 200 keer sterker dan Acarbose. Acarbose is een Alpha-Glucosidase remmer, ontwikkeld en geproduceerd door Bayer.

Alpha-Glucosidase remmers zijn krachtige middelen om te hoge bloedsuikerspiegels te verlagen. Salacia oblonga bevat twee Alpha-Glucosidase remmers: salicinol en kotalanol 9.

Methanol extracten van de wortels van Salacia oblonga tonen een remmend effect op de toename van serum glucosegehalte bij ratten toegediend met sucrose en maltose. Daarnaast heeft Salacia oblonga ook een remmende werking op “Aldose Reductase”. Er is een relatie tussen te hoge bloedspiegels van Aldose Reductase en chronische diabetische complicaties zoals perifere neuropathie, retinopathie en cataract.

Salacia oblonga bindt zich aan darmenzymen die de koolhydraten in het lichaam afbreken. Deze enzymen, genaamd alpha-glucosidasen, zetten koolhydraten om in glucose. Als glucose komt suiker uiteindelijk in het bloed. Als het enzym zich echter bindt aan het kruidenextract in plaats van aan een koolhydraat, dan komt er minder glucose in de bloedbaan, met als gevolg een verlaging van het bloedsuikergehalte en het insulinegehalte.

Tot slot

In de Ayurveda komt het er simpel op neer de disbalans in het lichaam te herstellen teneinde diabetes te genezen.

Dit is de reden dat de arts Pieter de Jongh en de auteur van dit artikel in 2005 Diabese hebben opgericht. Diabese verzorgt multidisciplinaire intensieve behandelprogramma’s voor mensen met diabetes type II en overgewicht. De behandeling bestaat uit vier op elkaar aansluitende therapieën. Van elk van deze therapieën is de afzonderlijke werking aangetoond. Een samensmelting van deze behandelingen zorgt voor een holistische aanpak van het probleem. Ayurvedische dieetvoorschriften door een diëtiste, leefstijlcoaching door een psycholoog, bewegingstherapie van een fysiotherapeut en inname van (wetenschappelijk) geselecteerde Ayurvedische kruidenpreparaten en mineralen zorgen dat de lichamelijke en geestelijke balans bij de deelnemende individuen verbeterd wordt. Op dit moment loopt er een testprogramma van Diabese in Den Haag. De grootste zorgverzekeraar in de regio Den Haag, Azivo, heeft ingestemd met de vergoeding van 27 trajecten uitgevoerd door Diabese.

Literatuur:

1.J Am Diet Assoc. 2005 Aug;105(8):1201; author reply 1201-2.
Effects of a medical food containing an herbal alpha-glucosidase inhibitor on postprandial glycemia and insulinemia in healthy adults.
Heacock PM, Hertzler SR, Williams JA, Wolf BW.

2.Nutrition. 2005 Jul-Aug;21(7-8):848-54.

Effects of a nutritional supplement containing Salacia oblonga extract and insulinogenic amino acids on postprandial glycemia, insulinemia, and breath hydrogen responses in healthy adults. Collene AL, Hertzler SR, Williams JA, Wolf BW.

Geplaatst op december 5, 2011, in Uncategorized en getagd als , , , , , . Markeer de permalink als favoriet. Een reactie plaatsen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: